Fot. Eugeniusz Andrusiak

Centrum Kultury Polskiej i Dialogu Europejskiego w Iwano-Frankiwsku zorganizowało warsztaty teatralne z elementami aktorstwa i reżyserii w ramach przedsięwzięcia „Kadr odwagi – tworzenie spektaklu przez CKPiDE”. Przez siedem dni młodzi uczestnicy poznawali podstawy pracy scenicznej, improwizowali, pracowali z głosem i ciałem oraz wspólnie przygotowywali spektakl. Warsztaty zostały zrealizowane przy wsparciu Konsulatu Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej we Lwowie.

Zajęcia prowadzili Zofia Zadorożna i Miłosz Sawicki, polsko-ukraińscy filmowcy i absolwenci Łódzkiej Szkoły Filmowej. Program został oparty przede wszystkim na praktycznej pracy. Uczestnicy uczyli się obecności scenicznej, budowania postaci, tworzenia scen i świadomego wykorzystywania głosu. Ważnym elementem była improwizacja, dzięki której młodzież mogła samodzielnie szukać tematów, sposobów ich przedstawienia oraz własnego języka artystycznego.

Punktem wyjścia były krótkie improwizowane sceny i ćwiczenia. Z czasem poszczególne pomysły zaczęły układać się w większą całość. Jak podkreśla Miłosz Sawicki, istotniejsze od osiągnięcia profesjonalnego efektu było stworzenie młodym ludziom przestrzeni do twórczego działania.

Fot. Eugeniusz Andrusiak

„Najważniejszy jest cały proces: przyjemność, twórcze zaangażowanie, ciekawość i zainteresowanie tym, co druga osoba chce pokazać na scenie. Kluczem w pracy z młodzieżą jest słuchanie tego, czego ona chce, i dostosowanie do tego sposobu pracy” – mówi Miłosz Sawicki, reżyser i współprowadzący warsztaty.

Grupa była zróżnicowana wiekowo, dlatego jednym z wyzwań było znalezienie takich metod pracy, które pozwalały angażować zarówno młodszych, jak i starszych uczestników. Oprócz pracy stricte teatralnej ważne były również rozmowy, ćwiczenia integracyjne i wspólnie spędzany czas. Pomagało to uczestnikom lepiej poznać się i stworzyć zespół, w którym można było swobodniej pracować na scenie.

Od improwizacji do wspólnego spektaklu

W trakcie kolejnych ćwiczeń uczestnicy stopniowo przechodzili od prostych scen i improwizacji do pracy nad bardziej złożonymi tematami. Uczyli się nie tylko przedstawiania własnych emocji, ale również reagowania na partnera scenicznego i rozumienia tego, jak inni interpretują tę samą sytuację.

Angelina Husenycia zwraca uwagę, że właśnie współpraca i wzajemne zrozumienie były jednym z ważniejszych doświadczeń całych warsztatów.

Fot. Eugeniusz Andrusiak

„Na takich szkoleniach próbujemy siebie w innych rolach, szukamy nowych emocji nie tylko w sobie, ale też u innych. Pomagamy sobie nawzajem i wspieramy innych w tych poszukiwaniach. To ważne nie tylko dla siebie, ale również dla drugiej osoby” – mówi Angelina Husenycia, koordynatorka wolontariatu Centrum Kultury Polskiej i Dialogu Europejskiego.

Warsztaty zakończyły się przygotowaniem wspólnej formy teatralnej. Spektakl dotykał doświadczeń i emocji młodych ludzi związanych między innymi z wojną oraz z ich wyobrażeniami o życiu po jej zakończeniu. Tematy nie były jednak narzucane uczestnikom w gotowej formie. Powstawały podczas improwizacji, rozmów oraz wspólnej pracy całej grupy.

Nauka poprzez własne doświadczenie

Dla uczestników warsztaty były również okazją do sprawdzenia się w sytuacjach, z którymi wcześniej nie mieli do czynienia. Ćwiczenia wymagały pracy z głosem, emocjami, pamięcią, ruchem i koncentracją, ale przede wszystkim współdziałania z pozostałymi osobami na scenie.

„Te warsztaty pomagają mi zrozumieć, jak lepiej pokazywać siebie na scenie, jak pracować głosem i jak rozwijać swoje możliwości w przedstawianiu emocji” – mówi Eugeniusz Andrusiak, uczestnik warsztatów. Pytany o trzy określenia opisujące całe doświadczenie, wskazał: „ciekawostki, nowe detale i miłość”.

Warsztaty pokazały, że teatr może być nie tylko nauką aktorstwa czy reżyserii, ale również przestrzenią współpracy, rozmowy i twórczego wyrażania własnych doświadczeń. Efektem kilkudniowej pracy był wspólnie przygotowany spektakl, ale równie istotny pozostał proces jego powstawania – od pierwszych improwizacji, przez pracę nad emocjami i scenami, aż po połączenie indywidualnych pomysłów uczestników w jedną teatralną opowieść.

Tekst: Artur Lipert 

Program Radia CKPiDE:

Zdjęcia: Eugeniusz Andrusiak, Anna Semerowa